تساوی حقوق زنان و مردان

 

تساوی حقوق زنان و مردان

 

 

     در گذشته تصوّر می شد كه زن و مرد برابر نیستند، به این معنی كه زن را، حتّی از لحاظ كالبد و خلقت مادونِ مرد تلقّی می كردند. زن را بالاخصّ از لحاظ هوش پست تر می دانستند و این تفكّر عمومیت داشت كه زنان مجاز نبودند در میدان امور مهمّه قدم بگذارند. در برخی ممالك مردان آنقدر در این موضوع افراط كردند كه این اعتقاد را ترویج و تعلیم می نمودند كه زن به دنیایی پست تر از عالم انسان تعلّق دارد. امّا در این قرن كه قرن انوار است و زمان ظهور اسرار، خداوند به عالم انسانی ثابت فرمود كه این همه منبعث از غفلت است، ناشی از جهالت است؛ بلكه كاملاً ثابت گردید كه زنان و مردان به عنوان قسمتهایی از عالم انسانی در رتبه واحد قرار دارند و بیان هیچ تفاوتی و قائل شدن ادنی اختلافی جایز نه، چه كه كلّ انسان هستند... فی الحقیقه، خدا جمیع نوع بشر را آفریده است، و نزد خداوند تمایزی بین اناث و ذكور وجود ندارد. هر كه قلبش پاك مقبول درگاه اوست، چه زن باشد چه مرد. خداوند سؤال نمی كند كه تو زنی یا مرد. بلكه به اعمال قضاوت می فرماید. اگر اعمال در ساحت جلال مقبول، مرد و زن به یك نسبت مقبول و به مكافات اعمال نایل می شوند. )ترجمه خطابه 20 مه 1912 / Promulgation of Universal Peace ، صفحه 133)

 زنان در توانایی های خود نیز از مردان كمتر نیستند؛ هر گونه ضعفی كه در گذشته نشان داده شده تنها در اثر فقدان تعلیم و تربیت و نیز عدم امكانات بوده است.

 برخی معترضند كه زن به اندازه مرد قابلیت ندارد و در خلقت ضعیف و ناقص آفریده شده است. این وهم صِرف است. تفاوت در قابلیت بین زن و مرد تماماً منبعث از فرصتها و تعلیم و تربیت است. پیشتر زن از حق و امتیاز پیشرفت مساوی محروم بود. اگر فرصت مساوی به او اعطاء می شد، شكّی نیست كه هم تراز مرد می گشت..

 خلاصه، مقصود این است كه اگر زن كاملاً تعلیم بیند و حقوقش اعطاء گردد، استعداد موفقیت های بدیع یابد و با مرد برابر شود. زن معین مرد است، مكمّل و شریك زندگی اوست. هر دو انسانند؛ هر دو موهوب به استعداد و هوشند و مظهر فضائل عالم انسانی. در جمیع قوا و وظائف انسانی شریك و مساویند. در حال حاضر در میدان فعالیت بشری، به علّت عدم تعلیم و تربیت، و فقدان فرصت، زن امتیازات ذاتی خود را ظاهر نمی سازد. بلاتردید تربیت او را با مرد در حدّ مساوی قرار خواهد داد.

 حضرت عبدالبهاء تأكید می فرمایند كه زن از بعضی لحاظ "برای نوع بشر از اهمّیت بیشتری برخوردار است. او مسئولیت سنگین تری دارد و كار بیشتری انجام می دهد... زن بیش از مرد از شهامت اخلاقی برخوردار است؛ او از مواهب خاصّی نیز بهره مند است كه او را قادر می سازد در لحظات خطر و بحران بر اوضاع مسلّط شود."  و می فرمایند، "احساسات زنها بیشتر است، رقّت قلب زنها بیشتر از مردهاست."

 حضرت عبدالبهاء می فرمایند این تعلیم برابری زن و مرد برای ترقّی و تقدّم نوع بشر از اهمّیت خاصّی برخوردار است:

 و از جمله تعالیم حضرت بهاءاللّه وحدت نساء و رجالست كه عالم انسانی را دو بال است، یك بال رجال و یك بال نساء. تا دو بال متساوی نگردد مرغ پرواز ننماید. اگر یك بال ضعیف باشد پرواز ممكن نیست. تا عالم نساء متساوی با عالم رجال در تحصیل فضائل و كمالات نشود فلاح و نجاح چنانكه باید و شاید ممتنع و محال.

 بنابراین، "مادام كه زنان از حصول امكانات عالیه خود محروم باشند، مردان هم قادر به وصول به عظمتی كه ممكن است متعلّق به آنها باشد نخواهند بود." حضرت عبدالبهاء به طور اخصّ تأكید می فرمایند كه تزاید نقش زنان در جامعه برای حصول صلح جهانی ضرورت دارد.

تعالیم بهائی، علاوه بر تأكید بر تساوی حقوق زنان و مردان، برچیده شدن برخی از ساختارهای اجتماعی را كه نگهدارنده جامعه پدرسالاری است لازم می شمارند. این ویژگی های نظام اجتماعی بهائی، مانند حذف اختیارات افراد و تمركززدایی از قدرت. به هر حال، هدف این است كه در جامعه به تعادل بهتری بین اناث و ذكور دست یابیم:

 در قدیم دنیا با زور اداره می شد و مرد چون جسماً و فكراً از زن قوی تر و زورمندتر بود بر او غالب و مسلّط بود. ولی حال وضع عوض شده و اعمال زور و عُنف تسلّطِ خود را از دست داده است و اكنون هوشیاری و فهم و فراست فطری  و خصائل روحانی محبّت و خدمت كه در زن قوی است تفوّق و غلبه یافته است و به این مناسبت عصر جدید بیشتر با عواطف و نوایای زنان آمیخته است تا با صلابت مردان؛ یا اگر بخواهیم روشن تر و صحیح تر بگوئیم عصری خواهد بود كه در آن دو عنصر مرد و زن در ایجاد تعادل و هم آهنگی در مدنیت به طور یكسان مؤثّر خواهند بود.

 اگر چه تساوی كامل با مردان برای زنان تضمین شده، امّا در وظایف اجتماعی مسلّماً مكمّل یكدیگرند. زنان مختارند هر گونه شغلی را كه مایلند انتخاب كنند، امّا پیش بینی شده است كه آنها اوّلین مربّیان اطفالی خواهند بود كه به دنیا می آورند. همانطور كه در فصل پیشین بیان گردید، امر بهائی تعلیم می دهد كه، اگر در تأمین كامل تعلیم و تربیت مشكلی وجود داشته باشد، باید دختران بر پسران اولویت یابند.